Lần thứ n tôi đến với những con phố nhỏ của Hội An.

Vẫn y như lần đầu tiên tôi đặt chân đến đây từ 10 năm trước, khi những bức tường vẫn vàng sẫm một màu, Cầu Chùa vẫn cũ, những giàn hoa giấy vẫn rực rỡ nở rộ khắp những con đường.

Khác chăng, Hôi An giờ đông hơn, hàng quán cũng du nhập nhiều sản phẩm từ bên ngoài hơn chứ không chỉ thuần bán những món đặc trưng riêng của nơi này như túi giày da, như veston, như đầm dạ hội, phụ kiện bạc, và cả những cửa hàng đèn lồng đủ màu đủ sắc.

Đầu tiên là chuyến đi bất chợt khi một người chị họ ghé thăm nhà tôi ở Huế. Lúc đó, tôi đang còn là cô sinh viên năm nhất, ngoại trừ thành phố nơi mình sinh ra, tôi chưa từng đặt chân đến bất kỳ một vùng đất nào khác. Vậy là tôi đã đến Hội An cùng chị, lần đầu tiên trong đời tự mình quyết định sẽ tham gia một chuyến đi xa, để rồi từ đó, những chuyến đi nối tiếp, những ngã ba dừng rẽ bất chấp, và tình yêu với những con đường cứ ngày một lớn trong tôi.

Vậy mà đã tròm trèm 10 năm.

Vậy mà, bất kể thời gian đã trôi qua nhiều thiệt nhiều ở đâu đó ngoài kia, thì ở đây, bất chấp thời gian trở mình, những con phố nhỏ cứ nằm im lìm nhẹ nhàng an yên.

Trong khoảng thời gian dài dằng dặc đó, tôi đã quay trở lại nơi này vô số lần, chỉ để được ngủ tới khi mặt trời quá nửa ngọn sào, để được lội bộ dọc dài những con hẻm nhỏ, để ngồi yên nghe nắng rớt trên những mái ngói xám xịt vẫn im lìm tử hàng nhiều nhiều năm trước đó nữa. Và tất nhiên, để được ăn một tô cao lầu mì chẳng thể nào lẫn vị ở bất kỳ đâu khác.

Hội An không chỉ có cao lầu mì

Tôi xin được khẳng định vậy. Vì nói đến ẩm thực, Hội An dù không nức tiếng cả nước nhưng có vô vàn món ăn ở đây mà hẳn ai một lần ghé cũng đều sẽ muốn được thưởng thức thêm lần nữa.

Mì quảng, bánh bao bánh vạc, cơm gà, bánh ướt cuốn thịt nướng, bánh mì, chè mè đen, chè thưng … Còn nhiều lắm, bánh đậu xanh, tương ớt … Kế ra, ẩm thực Hội An cũng thuộc loại đa dạng và phong phú, nên tôi chẳng dám lớn tiếng rằng nếu bạn đến đây, bạn chỉ nên ăn cao lầu, mà ý tôi rằng, đã đến đây, bạn nên thử một lần ăn cao lầu mì.

Cao lầu mì Hội An

Trong kha khá lần đến Hội An trước đó, tôi đã trải dài thời gian để nếm đủ gần như tất cả món ngon ở đây. Và trong chuyến xuyên Việt gần nhất cùng bạn, chúng tôi đã dừng ở quán Thanh để ăn cao lầu mì.

 

 

Lần đó, tôi đã hỏi cô “Tại sao lại gọi là cao lầu mì?”

Cô bảo, vì ngày xưa người ta hay ăn mì ở trên lầu cao nên mới gọi là cao lầu mì đó hỉ. Câu trả lời nửa đùa nửa thật. Và vì quán cô ở dưới mặt đất, nên tôi cũng chỉ nghe rồi để đó, không để tâm cho lắm dù vẫn quay lại quán cô khá nhiều lần.

Cao lầu mì, rõ ràng là một món ăn khá độc đáo của Hội An. Chỉ của riêng Hội An.

Người ta ít biết đến cao lầu. Đừng ngạc nhiên, không phải vì nó không ngon mà vì món ăn này khá khiêm nhường. Thoạt nhìn, cao lầu khá giống mì, nhưng lại không phải mì. Nhiều người cho rằng cao lầu mì là món của người Hoa, nhưng Hoa kiều tại đây không hề công nhận nó. Một số người thấy rằng cao lầu giống với mì Udon của Nhật, nhưng về cơ bản, hương vị và cách chế biến không giống nhau.

Tinh túy của món ăn đặc biệt này hẳn là sợi mì

Sợi mì dùng cho món cao lầu khác hẳn sợi mì vẫn dùng trong mì quảng, hay mì chiêm.

Gạo thơm được ngâm nước tro, mà phải là tro nấu củi lấy ở Cù Lao Chàm, khi đó mới tạo được sợi mì giòn, dẻo, khô. Sau đó lọc kỹ, xay thành bột. Mà người ta nói, nước xay gạo cũng phải là nước lấy ở giếng Bá Lễ do người Chăm làm cách đây cả ngàn năm. Nước giếng đó mới ngọt, không bị phèn, và mát lạnh.

Tiếp tục dùng vải “bòng” nhiều lần cho bột dẻo, khô, cán thành miếng vừa cô thì xắt thành từng sợi, đem hấp nhiều lần rồi mới phơi khô để làm sợi mì. Qua rất nhiều khâu xử lý như vậy, nên dù cao lầu có để qua đêm cũng không sợ thiu.

Để ăn cao lầu mì, cần một ít giá trụng nước sôi, nhưng tuyêt nhiên không trụng chín quá. Giá trụng đổ ra tô, xếp mì lên trên, thêm vài lát thịt xíu rồi đổ tóp mỡ (làm từ da heo) cùng với một muỗng mỡ heo rán. Thêm ít rau sống, được lấy từ làng rau Trà Quế nổi tiếng của Hội An. Và thịt xíu dùng cho cao lầu, phải là thịt heo cỏ, săn chắc, vừa mỏng da, vừa nhiều nạc, thơm và nước dùng mới có vị ngọt.

Khi ăn cao lầu, ta sẽ có cảm giác sựt sựt của sợi mì, giòn của tóp mỡ, đắng và ngọt của rau mùi, cay của tương ớt Hội An.

Hẳn nhiều người cũng có tham vọng làm cao lầu ở nơi khác, nhưng hầu như chẳng ai thành công. Lý do đơn giản nhất, hẳn là vì chính nước giếng Bá Lễ, tro Cù Lao Chàm và rau sống Trà Quễ đã làm nên đặc trưng riêng biệt cho món ẩm thực này.

Đến nỗi như tôi, một năm ghé qua Hội An vài lần, chỉ để thưởng thức một tô cao lầu mì rồi đi.

Cao lầu mì phải ăn trên lầu cao

Quay lại với cây chuyện nửa đùa nửa thật của cô Thanh, tôi vẫn cứ nghĩ cao lầu mì thuần túy chỉ là một món ăn khiêm nhường của xứ Hội. Vậy mà lần này quay lại, quán cô Thanh đóng cửa nên tôi mới thử tìm một căn lầu cao để thử món cao lầu.

Và lạ, cảm giác dường như khác hẳn. Hẳn câu chuyện của cô Thanh là thật, rằng cao lầu mì được định tên cũng bởi ngày xưa muốn ăn món này phải leo lên lầu cao của quán.

 

 

Ai cũng biết Hội An sầm uất nhộn nhịp quán xá từ xưa. Ngày đó, khi các doanh nhân nơi phố cảng vì muốn trông coi hàng hóa nên thường leo lên các lầu cao của quán. Có thể thấy rất rõ, những quán cao lầu ở Hội An đều có bàn đặt cạnh bancon nhìn xuống đường.

Ngồi trên cao ngắm cảnh đẹp và thưởng thức món ngon. Có thể lắm, là xuất phát điểm của tên gọi cao lầu mì

Bây giờ, những quán cao lầy đã mở khắp nơi. Thậm chí, cao lầu còn được làm từ Hội an và gởi đi nơi khác. Nhưng dường như, phải đến Hội An, phải ngồi trên những căn lầu trông xuống phố cổ, thưởng thức tô cao lầu mì nó mới đúng điệu.

Hẳn rồi. Bạn cũng thử ghé qua, xem sao ^_^

 

 

Viết một bình luận